Biriniň netijeliligiantennaantennanyň giriş elektrik energiýasyny şöhlelenen energiýa öwürmek ukybyny aňladýar. Simsiz aragatnaşykda antennanyň netijeliligi signalyň geçiriliş hiline we energiýa sarp edilişine möhüm täsir edýär.
Antennanyň netijeliligini aşakdaky formula bilen görkezmek bolar:
Netijelilik = (Şöhlelendirilen güýç / Giriş güýji) * 100%
Olaryň arasynda, şöhlelenen güýç antenna tarapyndan şöhlelendirilýän elektromagnit energiýadyr, giriş güýji bolsa antenna girizilen elektrik energiýadyr.
Antennanyň netijeliligine antennanyň dizaýny, materialy, ölçegi, iş ýygylygy we ş.m. ýaly köp faktorlar täsir edýär. Umuman aýdanyňda, antennanyň netijeliligi näçe ýokary bolsa, ol giriş elektrik energiýasyny şöhlelenen energiýa şonça-da netijeli öwrüp biler, şeýdip signalyň geçirilmeginiň hilini ýokarlandyrýar we energiýa sarp edilişini azaldýar.
Şonuň üçin, antennalary dizaýn edende we saýlanda, esasanam uzak aralyklara ýaýlym bermegi talap edýän ýa-da energiýa sarp edilişine berk talaplary bolan ulanylyşlarda netijelilik möhüm mesele bolup durýar.
1. Antennanyň netijeliligi
1-nji surat
Antennanyň netijeliligi düşünjesini 1-nji surat arkaly kesgitlemek mümkin.
Antennanyň umumy netijeliligi e0 girişde we antenna gurluşynyň içinde antenna ýitgilerini hasaplamak üçin ulanylýar. 1(b) surata salgylanyp, bu ýitgiler aşakdaky sebäplere bagly bolup biler:
1. Geçiriş liniýasy bilen antennanyň arasyndaky gabat gelmezlik sebäpli şöhlelenmeler;
2. Geçirijileriň we dielektrikleriň ýitgileri.
Antennanyň umumy netijeliligini aşakdaky formuladan alyp bolýar:
Ýagny, umumy netijelilik = gabat gelmeýän netijeliligiň, geçirijiniň netijeliliginiň we dielektrik netijeliliginiň köpeldişi.
Geçirijiniň netijeliligini we dielektrik netijeliligini hasaplamak adatça örän kyn bolýar, ýöne olary tejribeler arkaly kesgitläp bolýar. Şeýle-de bolsa, tejribeler iki ýitgini tapawutlandyryp bilmeýär, şonuň üçin ýokardaky formulany şeýle gaýtadan ýazyp bolýar:
ecd antennanyň radiasiýa netijeliligi, Γ bolsa şöhlelenme koeffisiýentidir.
2. Gazanç we gazanylan gazanç
Antennanyň işini beýan etmek üçin başga bir peýdaly ölçeg güýçlendirmedir. Antennanyň güýçlendirmesi gönükdirijilik bilen ýakyn baglanyşykly bolsa-da, ol antennanyň netijeliligini we gönükdirijiligini hasaba alýan parametrdir. Görkezijilik diňe antennanyň gönükdiriji häsiýetlerini beýan edýän parametrdir, şonuň üçin ol diňe şöhlelenme nusgasy bilen kesgitlenýär.
Antennanyň görkezilen ugurda gazanç koeffisiýenti "şol ugurda şöhlelenme intensiwliginiň umumy giriş güýjüne gatnaşygynyň 4π essesi" hökmünde kesgitlenýär. Hiç bir ugur görkezilmedik bolsa, adatça, iň ýokary şöhlelenme ugry boýunça gazanç koeffisiýenti alynýar. Şonuň üçin, adatça, şeýle bolýar:
Umuman alanyňda, ol deňeşdirme güýçlendirme diýmekdir, ol "belli bir ugurda güýç güýçlendirmesiniň salgylanma ugurda salgylanma antennasynyň güýjüne gatnaşygy" hökmünde kesgitlenýär. Bu antennanyň giriş güýji deň bolmaly. Salgylanma antennasy wibrator, signal ýa-da başga antenna bolup biler. Köp halatlarda, salgylanma antennasy hökmünde ugursyz nokat çeşmesi ulanylýar. Şonuň üçin:
Umumy şöhlelenen kuwwat bilen umumy giriş kuwwatynyň arasyndaky gatnaşyk aşakdaky ýaly:
IEEE standartyna görä, "Girdeji impedans gabat gelmezliginden (görnüş ýitgisi) we polýarizasiýa gabat gelmezliginden (ýitgi) ýüze çykýan ýitgileri öz içine almaýar." Iki sany gazanç düşünjesi bar, biri gazanç (G), beýlekisi bolsa gazanyp bolýan gazanç (Gre) diýlip atlandyrylýar, ol bolsa şöhlelenme/görnüşmezlik ýitgilerini hasaba alýar.
Girdeji we gönükdirijiligiň arasyndaky gatnaşyk:
Eger antenna geçiriji liniýa bilen doly gabat gelýän bolsa, ýagny antennanyň giriş impedansy Zin liniýanyň häsiýetli impedansy Zc-e deň bolsa (|Γ| = 0), onda güýçlendirme we gazanyp boljak güýçlendirme deňdir (Gre = G).
Antenler barada has giňişleýin maglumat almak üçin şu ýere giriň:
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 14-nji iýuny
