Gysga dipol antennasy antenna teoriýasynda ulanylýan esasy modelleriň biridir. Ol umumy uzynlygy işleýän signalyň tolkun uzynlygyndan has kiçi bolan ýönekeý çyzykly sim antennasydyr. Gurluşy örän ýönekeý görünse-de, gysga dipol toguň paýlanyşyny, radiasiýanyň häsiýetini, antennanyň impedansyny we antennanyň ölçegi bilen tolkun uzynlygynyň arasyndaky gatnaşygy düşünmek üçin möhüm salgylanma modelidir.
Antenna inženerçiliginde, umumy uzynlygy tolkun uzynlygynyň ondan bir böleginden az bolanda, dipol adatça "gysga" hasaplanýar:
L < \frac{\lambda}{10}
Bu ýerde (L) dipol geçirijisiniň uzynlygyny, (\lambda) bolsa iş ýygylygyndaky tolkun uzynlygyny görkezýär. Bu kesgitleme kesgitlenen ýygylyk diapazonyna däl-de, elektrik uzynlygyna esaslanýar. Başgaça aýdylanda, gysga dipol, fiziki uzynlygy tolkun uzynlygyndan has kiçi bolan ýagdaýynda, nazaryýet taýdan dürli ýygylyk zolaklarynda peýda bolup biler.
Antenna elektrik taýdan gysga bolany üçin, geçiriji boýunça toguň paýlanyşy ýarym tolkunly dipoldan tapawutlydyr. Amaly gysga dipolda, tok adatça iýmit nokadynyň golaýynda iň ýokary bolýar we geçirijiniň ujuna tarap azalýar. Geçirijiniň uzynlygy tolkun uzynlygyndan has gysga bolany üçin, antenna öz fiziki ölçeglerini şöhlelenme üçin gaty netijeli ulanmaýar. Netijede, gysga dipollar, esasanam geçirijiniň ýitgisi we gabat gelýän ýitgi göz öňünde tutulanda, adatça pes şöhlelenme garşylygyna we deňeşdirme boýunça pes şöhlelenme netijeliligine eýedirler.
Baglanyşykly nazaryýet modeli çäksiz kiçi dipoldyr. Çäksiz kiçi dipol uzynlygy tolkun uzynlygyndan has kiçi bolan ideallaşdyrylan antennadyr. Ol köplenç şeýle beýan edilýär:
[\Delta l \ll \lambda]
Käbir ýönekeýleşdirilen antenna modellerinde, çäksiz kiçi dipolyň tok paýlanyşynyň diýen ýaly deňdigini çaklap bolýar. Bu bolsa, özi amaly antenna gurluşy bolmasa-da, nazary seljerme üçin peýdaly edýär. Inženerler köplenç çäksiz kiçi dipoly has çylşyrymly antenna radiasiýa meselelerini düşünmek üçin gurluşyk bloky hökmünde ulanýarlar.
Hakyky antenna gurluşlarynda, togyň paýlanyşyny gowulandyrmak ýa-da antenna ulgamynyň fiziki ölçeglerini azaltmak üçin kapasitiw ýükleme plitalary ýa-da ýokarky ýükleme elementleri ulanylyp bilner. Bu ýükleme gurluşlary elektrik taýdan gysga antennany has ulanmak üçin amatly edip biler, ýöne olar gysga dipolyň ýarym tolkunly dipol ýaly rezonansly antennadan has pes netijelidigi baradaky esasy hakykaty üýtgetmeýär.
Gysga dipolyň şöhlelenme şekili ýarym tolkunly dipolyňky ýalydyr. Eger dipol dikligine ýerleşdirilen bolsa, onuň şöhlelenme şekili gorizontal tekizlikde takmynan hemme taraplaýyndyr. Iki ölçegli görnüşde, şekil köplenç sekiz şekilli şekil hökmünde suratlandyrylýar, antennanyň okuna perpendikulýar iň ýokary şöhlelenme we antennanyň okuna minimal şöhlelenme bolýar.
Gysga dipol antennalary pes we orta ýygylykly kabul ediş ulgamlarynda giňden ara alnyp maslahatlaşylýar, bu ulgamlarda tolkun uzynlygy örän uzyn we fiziki rezonansly antenna gurmak üçin gaty uly bolup biler. Bu ýagdaýlarda gysga dipol ykjam kabul ediş gurluşyny üpjün edýär, ýöne impedans deňleşdirilişine we netijeliligine üns bermeli.
Inženerçilik nukdaýnazaryndan, gysga dipol diňe bir ýönekeý antenna görnüşinden has köp zatdyr. Ol antennanyň uzynlygynyň näme üçin möhümdigini, toguň paýlanyşynyň radiasiýa nähili täsir edýändigini we elektrik taýdan kiçi antennalaryň näme üçin köplenç gabat gelýän torlary ýa-da ýükleme usullaryny talap edýändigini düşündirmäge kömek edýär. RF we mikrotolkun inženerleri üçin gysga dipoly düşünmek amaly antennalary, elektrik taýdan kiçi antennalary, ölçeg antennalaryny we has ösen antenna ulgamlaryny öwrenmek üçin peýdaly esas döredýär.
Antenler barada has giňişleýin maglumat almak üçin şu ýere giriň:
Ýerleşdirilen wagty: 2026-njy ýylyň 26-njy iýuny

